برج جده با نام رسمی Kingdom Tower، پروژهای عظیم است که قرار است آسمان شهر جده را تسخیر کند. این سازه که برای شکستن رکورد برج خلیفه با ارتفاع بیش از یک کیلومتر طراحی شده، بخشی از برنامه چشمانداز ۲۰۳۰ عربستان سعودی است. هدف از ساخت این برج، تبدیل جده به مرکزی برای گردشگری، تجارت و نوآوری است. در این مطلب از وبلاگ قصر شیرین میخواهیم اطلاعات دقیقتری درباره این پروژه بزرگ به شما ارائه دهیم. با ما همراه باشید.
برج جده در یک نگاه
| ویژگی | جزئیات |
|---|---|
| نام برج | برج جده (Jeddah Tower، قبلاً Kingdom Tower) |
| تاریخ شروع پروژه | آوریل ۲۰۱۳ |
| تاریخ اتمام پیشبینیشده | اوت ۲۰۲۸ |
| ارتفاع برج | حداقل ۱۰۰۸ متر (بیش از ۱ کیلومتر، ارتفاع دقیق محرمانه تا تکمیل) |
| تعداد طبقات | بیش از ۱۳۰ طبقه (پیشبینی ۱۵۷-۱۶۸ طبقه) |
| طراح | آدریان اسمیت و گوردون گیل (از شرکت Adrian Smith + Gordon Gill Architecture) |
| شکل و طراحی | مخروطی و نوکتیز، الهامگرفته از برگ نخل بیابانی برای مقاومت در برابر باد؛ شامل شیارهایی برای سایه و تراسهای خارجی |
| محل ساخت | شهر جده، عربستان سعودی؛ مرکز Jeddah Economic City در شمال شهر، نزدیک ساحل دریای سرخ |
| سرمایهگذار اصلی | شاهزاده الولید بن طلال و شرکت Kingdom Holding Company |
| وضعیت فعلی (اکتبر ۲۰۲۵) | در حال ساخت؛ رسیده به طبقه ۷۵ (حدود ۳۲۰ متر)؛ پیشرفت سریع با هدف تکمیل یک طبقه هر ۳-۴ روز |
| مصالح اصلی | بتن تقویتشده، فولاد؛ بیش از ۵۰۰ هزار تن |
| آسانسورها | ۵۹ آسانسور، شامل سریعترین آسانسور جهان با سرعت ۶۴ کیلومتر در ساعت |
| بخشهای اصلی | هتل لوکس (Four Seasons)، آپارتمانهای مسکونی، دفاتر تجاری، رصدخانه در طبقه ۱۵۷، مراکز تفریحی |
| بودجه تقریبی | حدود ۱.۲ میلیارد دلار |
برج جده کجاست؟
جده یک بندر مهم در ساحل دریای سرخ است و به عنوان دروازه ورود به مکه و یکی از مراکز اقتصادی عربستان شناخته میشود. برج جده در منطقهای به نام Jeddah Economic City ساخته میشود و قرار است جده را به یک کلانشهر مدرن تبدیل کند. این منطقه در شمال غربی شهر، نزدیک به فرودگاه بینالمللی ملک عبدالعزیز و با فاصلهای کوتاه از دریا قرار دارد.
ویژگی های برج یک کیلومتری جده
درست است که برج جده بیشتر به دلیل ارتفاعش شهرت پیدا کرده است اما این تنها نکته برجسته برج نیست. طراحی و فناوری پیشرفته برج هم از دلایل دیگری هستند که توجهها را به برج جلب کرده اند.
شاید برایتان جالب باشد که بدانید طراح برج جده، آدریان اسمیت است که معمار برج خلیفه نیز بود. او این سازه را با الهام از گیاهان بیابانی طراحی کرده تا در برابر بادهای شدید مقاوم باشد. شکل مخروطی برج که به تدریج باریک میشود، نه تنها زیبا بلکه از نظر مهندسی بسیار کاربردی است.
این برج بیش از ۱۷۰ طبقه خواهد داشت و با بیش از ۵۰۰ هزار تن بتن و فولاد ساخته میشود. آسانسورهای آن با سرعت ۶۴ کیلومتر در ساعت، سریعترین در جهان خواهند بود. علاوه بر این، سیستمهای پایدار مانند بازیافت آب و استفاده از انرژی خورشیدی، مصرف انرژی را تا ۳۰ درصد کاهش میدهند.
بیشتر بخوانید: برج شانگهای ، دومین آسمانخراش بلند جهان
سرمایه گذاران برج جده چه کسانی هستند؟
این پروژه توسط شرکت اقتصادی جده (JEC) هدایت میشود که شاهزاده الولید بن طلال، یکی از برجستهترین سرمایهگذاران جهان، سهامدار اصلی آن است. بودجه کل پروژه حدود ۱.۲ میلیارد دلار تخمین زده شده و بخش مهمی از آن توسط صندوق سرمایهگذاری عمومی عربستان تأمین میشود. این سرمایهگذاری نشان میدهد که عربستان در چشمانداز ۲۰۳۰ خود به دنبال تنوع بخشی اقتصاد و کاهش وابستگی به نفت است.
مراحل ساخت بلندترین برج جهان
مرحله اول (۲۰۱۳-۲۰۱۴): شروع و فونداسیون
پروژه برج جده در آوریل ۲۰۱۳ با یک مراسم رسمی کلید خورد. در اولین گام، فونداسیون عظیمی به عمق ۶۰ متر حفر کردند که بتواند وزن زیاد این سازه را تحمل کند. در این مرحله، بیش از ۱۰۰ هزار متر مکعب بتن تقویتشده و فولاد به کار رفت که مقیاس عظیم پروژه را نشان میدهد.
این فونداسیون عمیق با تکیه بر مطالعات دقیق زمینشناسی ساخته شد تا برج بتواند در برابر فشارهای ناشی از ارتفاع و شرایط آبوهوایی جده، از جمله بادهای شدید دریای سرخ مقاومت کند. این مرحله بیش از یک سال طول کشید و نیازمند هماهنگی دقیق بین تیمهای مهندسی و پیمانکاران بود.
مرحله دوم (۲۰۱۴-۲۰۱۸): پیشرفت اولیه
پس از تکمیل فونداسیون، ساخت هسته مرکزی برج آغاز شد. این هسته که قلب سازهای برج محسوب میشود تا سال ۲۰۱۸ به ارتفاع ۲۲۰ متر (طبقه ۳۹) رسید. در این دوره، تیمهای مهندسی با استفاده از بتن تقویتشده و فناوریهای پیشرفته، سازه را با سرعت قابلتوجهی بالا بردند.
در این مرحله، شکل مخروطی برج را طراحی کردند که از برگهای نخل بیابانی الهام گرفته شده بود. با این حال پروژه به دلیل بروز مشکلات مالی ناشی از کاهش قیمت جهانی نفت و مسائل قانونی، از جمله کمپین ضدفساد ۲۰۱۷ در عربستان به حالت تعلیق درآمد.
مرحله سوم (۲۰۱۸-۲۰۲۳): دوره توقف
پروژه برج جده بین سالهای ۲۰۱۸ تا ۲۰۲۳، به دلیل موانع متعدد متوقف شد. کاهش درآمدهای نفتی عربستان که بخش عمده بودجه پروژه را تأمین میکرد، مشکلات مالی را تشدید نمود. علاوه بر این، دستگیری موقت شاهزاده الولید بن طلال، سرمایهگذار اصلی پروژه، در جریان کمپین ضدفساد ۲۰۱۷، باعث تأخیر در تصمیمگیریها شد.
شیوع کووید-۱۹ نیز در زنجیره تأمین مصالح و نیروی کار اختلال ایجاد کرد و ضربه دیگری به پروژه زد. در این دوره، اگرچه تلاشهایی برای بازسازی مالی و حل مسائل قانونی انجام شد، اما پیشرفت فیزیکی برج متوقف ماند.
مرحله چهارم (۲۰۲۳-۲۰۲۵): ازسرگیری و شتاب
در سال ۲۰۲۳، با تزریق بودجه جدید از صندوق سرمایهگذاری عمومی عربستان و حمایت شرکت اقتصادی جده، پروژه دوباره جان گرفت. کار ساخت با سرعت بیشتری پیش رفت و تا اوت ۲۰۲۵، برج به طبقه ۶۹ (حدود ۲۹۵ متر) رسید. در این مرحله، تیمهای مهندسی با استفاده از فناوریهای نوین و برنامهریزی فشرده، هدفگذاری کردند که هر ۳-۴ روز یک طبقه جدید بسازند. پیشبینی میشود تا پایان سال ۲۰۲۵، برج به طبقه ۱۰۰ برسد که نقطه عطفی در پیشرفت پروژه خواهد بود.
مرحله پنجم (۲۰۲۶-۲۰۲۸): تکمیل نهایی
طبق برنامهریزی فعلی، پروژه برج جده تا ژوئن ۲۰۲۸ به طور کامل تکمیل خواهد شد. در این مرحله، تمرکز بر نصب تأسیسات داخلی از جمله ۵۹ آسانسور با سرعت ۶۴ کیلومتر در ساعت (سریعترین در جهان)، سیستمهای تهویه پیشرفته و نمای خارجی شیشهای خواهد بود. بخشهای مختلف برج از جمله هتل لوکس Four Seasons، آپارتمانهای مسکونی، دفاتر تجاری و رصدخانه در طبقه ۱۵۷، آماده بهرهبرداری میشوند. این مرحله نهایی، برج جده را به یک شهر عمودی چندمنظوره تبدیل خواهد کرد که نمادی از جاهطلبی و نوآوری عربستان است.
بیشتر بخوانید: برج های دوقلوی پتروناس کوالالامپور
دلایل طولانی شدن پروژه ساخت برج جده در عربستان
پروژه برج جده قرار بود در سال ۲۰۱۸ تکمیل شود، اما با تأخیرهای متعددی روبرو شد. همان طور که گفتیم کاهش قیمت نفت در سالهای ۲۰۱۴ و ۲۰۱۶، منابع مالی را محدود کرد. کمپین ضدفساد دولت عربستان هم در سال ۲۰۱۷، منجر به دستگیری موقت شاهزاده الولید شد که کار را متوقف کرد.
همهگیری کووید-۱۹ نیز زنجیره تأمین مصالح را مختل کرد و پیشرفت را از سال ۲۰۲۰ تا ۲۰۲۲ کند نمود. علاوه بر این، چالشهای مهندسی برای ساخت یک برج با ارتفاع یک کیلومتر، از جمله مقاومت در برابر زلزله و بادهای شدید، نیاز به آزمایشهای گسترده داشت. با این حال، از سرگیری پروژه در سال ۲۰۲۳ نشان میدهد که عربستان عزم جدی برای تکمیل این شاهکار دارد.
بخشهای مختلف برج جده
برج جده به عنوان یک شهر عمودی طراحی شده و بخشهای متنوعی را در خود جای داده است. در طبقات بالا، یک هتل لوکس با ۲۰۰ اتاق و منظرهای خیرهکننده از دریای سرخ قرار دارد. آپارتمانهای مسکونی لوکس، با بیش از ۱۰۰۰ واحد، برای ساکنان ثروتمند طراحی شدهاند.
فضاهای تجاری با مساحت ۶۰ هزار متر مربع، میزبان دفاتر شرکتهای بینالمللی خواهند بود. رصدخانهای در ارتفاع ۶۵۵ متری وجود دارد که مجهز به تلسکوپ و کافه است و میتواند تجربهای منحصربهفرد برای بازدیدکنندگان رقم بزند. همچنین، مراکز تفریحی شامل استخر، سالنهای ورزشی و باغهای معلق، این برج را به مقصدی چندمنظوره تبدیل کردهاند.
برج جده بیش از یک سازه است؛ این پروژه، جاهطلبی، نوآوری و استقامت را روایت میکند. با پیشرفتهای اخیر، جهان با شوق منتظر است تا این غول معماری، آسمان جده را فتح کند.
سوالات متداول (FAQ)
1- برج جده کجاست؟
برج جده در شهر جده، کنار دریای سرخ، در منطقه شهر اقتصادی جده قرار دارد. این پروژه بخشی از چشمانداز ۲۰۳۰ عربستان برای تقویت گردشگری، تجارت و اقتصاد غیرنفتی است.
2- ارتفاع برج چقدر است؟
ارتفاع برج جده بیش از ۱۰۰۸ متر خواهد بود و از برج خلیفه (۸۲۹.۸ متر) بلندتر است. این سازه عنوان بلندترین ساختمان جهان را کسب خواهد کرد، هرچند ارتفاع دقیق محرمانه است. برای تصور این ارتفاع، حدود ۳ برج ایفل (هر یک ۳۲۴ متر) روی هم را در نظر بگیرید.
3- چرا زمان ساخت این برج طولانی شده است؟
کاهش قیمت نفت، مسائل قانونی ۲۰۱۷، از جمله دستگیری سرمایهگذاران و اختلالات کووید-۱۹ پروژه را تا ۲۰۲۳ متوقف کرد. از ۲۰۲۵ با بودجه جدید، ساخت به طبقه ۶۹ رسیده است.