با شروع تابستان و اتمام مدارس و کنکور دانشگاه ها، اکثر خانوادهها به فکر یک مسافرت دسته جمعی میافتند که قاعدتا در آن تمام سنین وجود دارند. حالا سوال اینجاست که شرایط خروج از کشور برای افرادی که زیر ۱۸ سال هستند و هنوز به سن قانونی نرسیدند چگونه است؟
در همسایگی کشور ایران، مقاصد گردشگری متعددی وجود دارند که در دنیا به دلیل جاذبههای فراوانشان زبانزد هستند. یکی از این مقاصد کشور ترکیه است. به دلیل شباهت فرهنگی و جاذبههای توریستی مفرح، سفر به ترکیه برای بیشتر خانوادههای ایرانی جذابتر از دیگر کشورهای همسایه است.
اگر شما هم قصد دارید یک سفر خانوادگی به این کشور را تجربه کنید، تور ترکیه انتخابی عالی برای شماست. در این مطلب از قصر شیرین شرایط خروج افراد زیر ۱۸ سال از کشور و شرایط مختلف اخذ پاسپورت برای افراد زیر ۱۸ سال (پسر و دختر) را بررسی میکنیم تا مسافرت خانوادگی خوبی را تجربه کنید.
شرایط خروج از کشور پسران زیر ۱۸ سال

اگر پسر نوجوانی دارید که هنوز به سن مشمولیت سربازی نرسیده است، به راحتی میتوانید او را همراه خود به سفرهای خارجی ببرید. البته باید این کار را با رعایت قوانین، انجام دهید. بر اساس مقررات پلیس مهاجرت و گذرنامه، سن مشمولیت ۱۸ سال است، پس زیر این سن، تمرکز روی رضایت والدین و مدارک هویتی است.
شرایط سفر تحصیلی پسران زیر ۱۸ سال
پسران نوجوانی که برای تحصیل از کشور خارج میشوند، به مدارکی مانند گذرنامه (با حداقل ۶ ماه اعتبار) و رضایتنامه محضری از پدر یا قیم قانونی نیاز دارند. البته نامه پذیرش رسمی از مدرسه خارجی و ترجمه رسمی آن هم لازم است. برای اینکه نظارت قانونی برقرار باشد باید در مقصد، قیمی مثل عمو یا خویشاوند نزدیک مسئولیت نوجوان را بر عهده بگیرد. درست است که این فرایند بدون وثیقه سربازی پیش میرود، اما حتماً باید بلیط بازگشت را از قبل رزرو کنند تا بازگشت بهموقع تضمین شود و مشکلی برای مشمولیت آینده ایجاد نشود.
بیشتر بخوانید: عوارض خروج از کشور، هر آنچه باید بدانید
شرایط سفر تفریحی به ترکیه برای افراد زیر ۱۸ سال
نوجوانان پسر و دختر که سن آنها کمتر از ۱۸ سال است، مشکل خاصی بابت سفر به ترکیه ندارند. آنها میتوانند با رعایت قوانین و ارائه مدارک تعطیلات فراموش نشدنی را در این کشور تجربه کنند. داشتن گذرنامه با اعتبار حداقل ۶ ماه و رضایت محضری والدین (در صورت سفر بدون والدین) الزامی است. اگر چه بیمه مسافرتی از الزامات سفر نیست اما برای ایمنی بهتر است آن را تهیه نمایند.
مدارک ضروری برای خروج از کشور افراد زیر 18 سال پسر
- گذرنامه معتبر: حداقل ۶ ماه اعتبار داشته باشد.
- رضایتنامه محضری: پدر یا قیم قانونی (در صورت فوت یا غیبت پدر، جد پدری) باید رضایت کتبی بدهد و در دفتر اسناد رسمی تأیید شود.
- همراهی بالغ: اگر بدون والدین سفر میکند، فرد همراه (خویشاوند یا معتمد) باید نامه محضری داشته باشد.
| مدرک | توضیح | نکته کاربردی |
|---|---|---|
| گذرنامه | برای همه الزامی | اعتبار را قبل از ۳ ماه سفر چک کنید؛ تمدید آنلاین ممکن است. |
| رضایتنامه | کتبی و محضری | هزینه حدود ۲۰۰-۳۰۰ هزار تومان؛ در شهرهای بزرگ، نوبت آنلاین بگیرید. |
| گواهی تولد | ترجمهشده | برای اثبات سن، مفید است؛ از سفارتخانهها کمک بگیرید. |
شرایط خروج از کشور دختران زیر ۱۸ سال

دختران زیر ۱۸ سال برای خروج از کشور به مجوز قانونی نیاز دارند، اما نگران مسائل سربازی نیستند. بر اساس قوانین ایران، رضایت پدر یا جد پدری (در صورت نبود پدر) ضروری است. این قانون برای ایمنی طراحی شده است. در سال ۱۴۰۴ کافی است رضایتنامه محضری و گذرنامه معتبر تهیه کنند. دختران متاهل زیر 18 سال برای خروج از کشور باید اجازه کتبی همسر یا قیم قانونی خود را داشته باشند. مدارک شامل شناسنامه، کارت ملی، ویزای مقصد (برای سفرهای خارجی) و گاهی مدارک مالی یا تحصیلی است.
مراحل صدور مدارک برای خروج از کشور
- درخواست گذرنامه: با حضور ولی به اداره گذرنامه. همه اعضای خانواده گذرنامه مستقل دریافت میکنند.
- رضایتنامه محضری: اگر پدر فوت کرده، نیاز به رضایت نامه مادر + جد پدری است. در صورت طلاق پدر و مادر، حکم دادگاه حضانت لازم است.
- بررسی قضایی: اگر اختلاف خانوادگی باشد، دادگاه تصمیم میگیرد. (مثلاً برای سفر بدون پدر.)
بیشتر بخوانید: جدیدترین شرایط اقامت توریستی در ترکیه
اقامت ترکیه برای فرزندان بالای ۱۸ سال
برخی خانوادهها بعد از خروج از کشور به اقامت طولانیتر فکر میکنند. کسانی که به دنبال گرفتن اقامت ترکیه برای فرزندان بالای ۱۸ سال خود هستند، باید بدانند که این فرایند کمی چالش برانگیز است. بر اساس قوانین ترکیه در سال ۲۰۲۵، پسران و دختران بالای ۱۸ سال بهعنوان وابسته به والدین محسوب نمیشوند، مگر در شرایط خاص. این قانون برای جلوگیری از سوءاستفاده از اقامت خانوادگی است، اما استثناهایی وجود دارد.
گزینههای اقامت
- تحصیلی: بهترین راه. پذیرش دانشگاه + ویزای دانشجویی؛ اقامت ۱-۴ساله میدهد. هزینه شهریه دولتی حدود ۵۰۰-۲۰۰۰ دلار سالانه.
- کاری: اگر شغل پیدا کنند، اجازه کار + اقامت. برای ایرانیها، بخش گردشگری یا IT مناسب است.
- وابسته به والدین: اگر والدین اقامت دارند، فرزندان ۱۸-۲۵ساله (تحت حمایت مالی یا معلول) میتوانند اقدام کنند – مدرک بانکی لازم است.
| روش اقامت | مدت | مدارک کلیدی | هزینه تقریبی (دلار) |
|---|---|---|---|
| تحصیلی | ۱-۴ سال | پذیرش + بیمه | ۱۰۰۰-۳۰۰۰ سالانه |
| کاری | ۱ سال (قابل تمدید) | قرارداد کار + تمکن | ۵۰۰-۱۰۰۰ |
| خانوادگی | ۳ سال | اثبات وابستگی + ترجمه شناسنامه | ۲۰۰-۵۰۰ |
مدارک لازم برای دریافت گذرنامه افراد زیر 18 سال
یکی از مدارک لازم برای خروج از کشور، پاسپورت یا گذرنامه معتبر است. برای دریافت گذرنامه باید مدارک هویتی مانند اصل شناسنامه، کارت ملی، و عکس بیومتریک ارائه شود.
افراد زیر ۱۸ سال به رضایتنامه محضری از پدر یا قیم قانونی نیاز دارند. پسران بالای ۱۸ سال باید کارت پایان خدمت یا معافیت ارائه کنند؛ در غیر این صورت، وثیقه نقدی لازم است. زنان متأهل به رضایت همسر نیاز دارند، اما زنان مجرد بالای ۱۸ سال مستقل اقدام میکنند.
به طور کلی برخی از الزامات و ضروریات شرایط دریافت پاسپورت عبارتند از:
- اصل شناسنامه و کارت ملی به همراه رونوشت از تمامی صفحات
- ارائه آخرین پاسپورت در صورت وجود
- رضایت نامه محضری پدر و مادر برای کسانی که زیر ۱۸ سال هستند
- گواهی اشتغال به تحصیل و ارائه بیمه نامه فردی
- تاییدیه از یگان ویژه برای نظامیانی که کمتر از ۵ سال از بازنشتگیشان میگذرد
- رضایت نامه حفاظت یگان ویژه برای کارمندانی که شغل نظامی دارند
- اصل کارت کانون بازنشستگی برای بازنشستگانی که کمتر از ۵ سال از بازنشتگیشان میگذرد
- تصویر برداری بیومتریک
- اصل طلاق نامه برای بانوانی که از همسرشان جدا شدهاند
- اصل کارت پایان خدمت همراه با رونوشت
اگر سوالی درباره شرایط اخذ پاسپورت دارید میتوانید به مقاله « جدیدترین قوانین مربوط به دریافت پاسپورت ۱۴۰۳ » مراجعه کنید.
سوالات رایج درباره شرایط خروج از کشور زیر ۱۸ سال
۱. چه مدارکی برای خروج پسران و دختران زیر ۱۸ سال از کشور لازم است؟
برای خروج افراد زیر ۱۸ سال، گذرنامه معتبر با حداقل ۶ ماه اعتبار و رضایتنامه محضری از پدر یا قیم قانونی (در صورت فوت پدر، جد پدری) الزامی است. هزینه رضایتنامه حدود ۲۰۰-۳۰۰ هزار تومان است. اگر بدون والدین سفر میکنند، فرد همراه (خویشاوند یا معتمد) باید نامه محضری داشته باشد. برای سفر تحصیلی، نامه پذیرش رسمی از مدرسه خارجی و ترجمه آن لازم است. توصیه میشود مدارک را ۱-۲ ماه قبل آماده کنید.
۲. آیا پسران زیر ۱۸ سال برای خروج نیاز به وثیقه سربازی دارند؟
پاسخ: خیر، پسران زیر ۱۸ سال به دلیل نرسیدن به سن مشمولیت (۱۸ سال تمام) نیازی به وثیقه سربازی ندارند. تنها مدارک مورد نیاز شامل گذرنامه، رضایتنامه محضری پدر یا قیم، و عوارض خروج (حدود ۴۰۰ هزار تومان برای سفر اول سالانه) است. برای اطمینان از مشکلات آتی، بلیط بازگشت رزرو کنید تا بازگشت بهموقع تضمین شود. این موضوع برای سفرهای تفریحی یا تحصیلی صدق میکند.
۳. آیا شرایط خروج برای دختران زیر ۱۸ سال با پسران متفاوت است؟
پاسخ: خیر، شرایط خروج برای دختران و پسران زیر ۱۸ سال مشابه است. هر دو نیاز به گذرنامه معتبر و رضایتنامه محضری از پدر یا جد پدری (در صورت فوت پدر) دارند. تفاوت اصلی در این است که دختران نگران محدودیت سربازی نیستند. اگر والدین طلاق گرفته باشند، حکم دادگاه حضانت لازم است. برای تسریع، از نوبتدهی آنلاین دفاتر اسناد رسمی استفاده کنید.