در سالهای اخیر، عربستان سعودی با اجرای برنامههای بلندپروازانه مانند برنامه چشمانداز ۲۰۳۰، پیشرفتهای چشمگیری در زمینههای اقتصادی، فرهنگی و به ویژه شهرسازی داشته است. این کشور با سرمایهگذاریهای عظیم در پروژههای شهری مانند شهر نوین نیوم و طرح سبز ریاض، چهره خود را دگرگون کرده و به یکی از پیشگامان توسعه پایدار در خاورمیانه تبدیل شده است.
اکنون، عربستان سعودی در آستانه ثبت رکورد دیگری است: ساخت بلندترین آسمانخراش دنیا که نه تنها مرزهای معماری را جابهجا میکند، بلکه نمادی از جاهطلبیهای این کشور به شمار میرود. برای اطلاع از جزئیات بیشتر این پروژه، با این پست از وبلاگ قصر شیرین همراه باشید.
پیشرفتهای عربستان سعودی و نقش چشمانداز ۲۰۳۰
عربستان سعودی در دهه گذشته، تمرکز ویژهای بر توسعه شهری پایدار داشته است. بر اساس گزارشهای رسمی چشمانداز ۲۰۳۰، این کشور بیش از ۲۰۰ هزار واحد مسکونی جدید ساخته و نرخ مالکیت خانه را به ۶۲ درصد رسانده است. پروژههایی مانند نیوم، که یک شهر هوشمند با تمرکز بر انرژیهای تجدیدپذیر است، و طرح سبز ریاض، که هدف آن کاشت میلیونها درخت برای بهبود کیفیت هوا است، نشاندهنده تعهد عربستان به ایجاد شهرهایی مدرن و زیستمحیطی است.
در این میان، پروژههای آسمانخراشها نقش کلیدی ایفا میکنند. عربستان سعودی با هدف تنوعبخشی به اقتصاد خود و کاهش وابستگی به نفت، به سمت ساخت سازههای نمادین حرکت کرده است. برج جده (Jeddah Tower)، که پیشتر با نام برج پادشاهی شناخته میشد، یکی از برجستهترین این پروژهها است. این برج، که ساخت آن پس از وقفهای چندساله از سر گرفته شد، قرار است به ارتفاع بیش از ۱۰۰۰ متر برسد و عنوان بلندترین آسمانخراش دنیا را از آن خود کند.
مشخصات فنی و مقایسه با دیگر آسمانخراشها
برج جدة در شهر جدة، دومین شهر بزرگ عربستان سعودی، واقع شده و بخشی از پروژه بزرگتر شهر اقتصادی جدة است. ارتفاع برنامهریزیشده این برج حدود ۱۰۰۷ متر است، که آن را ۱۷۹ متر بلندتر از برج خلیفه در دبی (با ارتفاع ۸۲۸ متر) میسازد. رکورد فعلی بلندترین آسمانخراش دنیا متعلق به برج خلیفه است، که از سال ۲۰۱۰ این عنوان را حفظ کرده است. با تکمیل برج جدة تا سال ۲۰۲۸، این رکورد جابهجا خواهد شد و عربستان سعودی را به پیشتاز رقابت جهانی در معماری بلندمرتبه تبدیل میکند.
برای مقایسه، برج شانگهای در چین با ۶۳۲ متر ارتفاع، دومین آسمانخراش بلند دنیا است، و برج ساعت مکه (Abraj Al-Bait) در خود عربستان سعودی با ۶۰۱ متر، سومین رتبه را دارد. برج جدة نه تنها از این سازهها بلندتر خواهد بود، بلکه از نظر طراحی نیز نوآورانه است. این برج با ۱۶۷ طبقه، شامل یک سیستم منحصربهفرد برای مقاومت در برابر بادهای شدید است و از مواد پیشرفته مانند بتن تقویتشده و شیشههای هوشمند استفاده میکند.
علاوه بر برج جدة، عربستان سعودی پروژه دیگری به نام برج رایز (Rise Tower) در ریاض را در دست بررسی دارد که ارتفاع پیشنهادی آن ۲۰۰۰ متر (دو کیلومتر) است. اگر این پروژه به واقعیت بپیوندد، رکوردهای فعلی را به طور کامل دگرگون خواهد کرد و بلندترین آسمانخراش دنیا را به سطحی جدید خواهد برد. با این حال، تمرکز فعلی بر تکمیل برج جدة است، که نمادی از پیشرفتهای شهری عربستان به شمار میرود.
امکانات و کاربریهای برج جده
برج جدة فراتر از یک سازه بلند است؛ این برج به عنوان یک شهر عمودی طراحی شده و امکانات متنوعی را ارائه میدهد. طبقههای پایینتر به فضاهای اداری و تجاری اختصاص یافتهاند، که فرصتهای کسبوکار را برای شرکتهای بینالمللی فراهم میکنند. بخش میانی شامل آپارتمانهای لوکس مسکونی است، که با استانداردهای جهانی ساخته شده و چشماندازهایی خیرهکننده از دریای سرخ ارائه میدهند.
یکی از جذابترین ویژگیها، هتل پنجستاره در طبقات بالاتر است، که بخشی از آن به برندهای معتبر جهانی اختصاص دارد. علاوه بر این، برج جده میزبان بالاترین رصدخانه دنیا خواهد بود، که در ارتفاع بیش از ۶۶۰ متر قرار دارد و بازدیدکنندگان میتوانند از منظرهای ۳۶۰ شهر درجه لذت ببرند.
امکانات دیگر شامل مراکز خرید، رستورانها، سالنهای ورزشی و حتی فضاهای سبز عمودی است، که با اصول پایداری همخوانی دارد. این برج با استفاده از فناوریهای هوشمند مانند سیستمهای مدیریت انرژی و آسانسورهای پرسرعت، تجربهای مدرن را برای ساکنان و بازدیدکنندگان فراهم میکند.
از نظر اقتصادی، این پروژه بیش از ۵ میلیارد دلار هزینه دارد و انتظار میرود هزاران شغل ایجاد کند. همچنین، با تمرکز بر گردشگری، عربستان سعودی را به مقصدی جذاب برای مسافران بینالمللی تبدیل خواهد کرد.
تاثیر بر منطقه و آینده شهرسازی
ساخت بلندترین آسمانخراش دنیا در عربستان سعودی نه تنها یک دستاورد معماری است، بلکه نشاندهنده تحولات گسترده در خاورمیانه است. این پروژه میتواند الهامبخش برای کشورهای همسایه باشد که در زمینه شهرسازی پیشرفتهای خود را پیگیری میکنند. با توجه به چالشهای زیستمحیطی، برج جده با استانداردهای سبز ساخته شده و از انرژیهای تجدیدپذیر استفاده میکند، که الگویی برای توسعه پایدار ارائه میدهد.