روز جهانی دختر فرصتی است برای توجه به تواناییها و نقش مهم دختران در جامعه. این روز نشان میدهد دختران در هر زمینهای، تاثیرگذار هستند. اما تاریخ روز جهانی دختر چه زمانی است؟ و روز دختر در ایران چه تاریخی است؟ برای اطلاعات بیشتر درباره این روز، با این پست از وبلاگ قصر شیرین همراه باشید.
روز جهانی دختر چه روزی است؟
روز جهانی دختر هر سال در ۱۱ اکتبر (مصادف با ۱۹ مهرماه ۱۴۰۴ در تقویم شمسی) به ابتکار سازمان ملل متحد گرامی داشته میشود. این روز در سال ۲۰۱۱ بهطور رسمی نامگذاری شد. هدف اصلی این روز، افزایش آگاهی درباره نابرابریهای جنسیتی است که دختران زیر ۱۸ سال در سراسر جهان با آن مواجهاند.
این نابرابریها شامل دسترسی محدود به آموزش، تغذیه، مراقبتهای پزشکی، حقوق قانونی، و محافظت در برابر تبعیض، خشونت، ازدواج اجباری و کودکهمسری است. سازمان ملل با این نامگذاری به دنبال حمایت از فرصتهای برابر برای دختران و توانمندسازی آنها برای ساختن آیندهای بهتر است.
مراسم روز جهانی دختر در کشورهای مختلف
- لندن، انگلستان: در سال ۲۰۱۶، فستیوالی با حضور مشاوران زن و دختران دانشآموز برگزار شد که بر آموزش و توانمندسازی دختران تمرکز داشت.
- هند: کنسرتهای موسیقی و برنامههای فرهنگی برای تجلیل از دختران برگزار میشود.
- آفریقای جنوبی: برنامههای ورزشی مانند فوتبال دختران برای تشویق به فعالیت و اعتمادبهنفس برگزار میشود.
- مالزی: گردهماییهایی برای آموزش مهارتهای زندگی و حمایت از سلامت روان دختران ترتیب داده میشود.
در بسیاری از کشورها، سازمان ملل از این مراسمها حمایت مالی میکند و ساختمانهای تاریخی و مدرن در این روز با نورپردازی صورتی تزئین میشوند تا توجه عمومی را جلب کنند.
روز دختر در ایران
در ایران، روز دختر مصادف با اول ذیالقعده، سالروز ولادت حضرت فاطمه معصومه (س)، بهعنوان روز ملی دختران نامگذاری شده است. این نامگذاری از سال ۱۳۸۵ به پیشنهاد فرهنگسرای دختران و با تصویب شورای عالی انقلاب فرهنگی در تقویم رسمی کشور ثبت شد.
هدف از این نامگذاری، معرفی حضرت معصومه (س) بهعنوان الگویی برجسته برای دختران مسلمان، بهویژه شیعیان، و تأکید بر ارزشهای دینی و فرهنگی مانند عفاف و پاکدامنی است. انتخاب این روز به دلیل تجرد حضرت معصومه (س) و لقب «کریمه اهل بیت» که به ایشان نسبت داده شده، صورت گرفته است.
روز دختر در ایران باستان
در ایران باستان، روز دختر و زن با جشن سپندارمذگان یا اسفندگان گرامی داشته میشد. این جشن، نمادی از احترام به سپندارمذ، ایزدبانوی زمین، باروری، عشق و وفاداری بود و زنان و دختران در آن جایگاه ویژهای داشتند. مردان با اهدای هدایایی چون گل، جواهرات و لباسهای زرین، قدردانی خود را از نقش زنان در خانواده و جامعه ابراز میکردند.
در باور زرتشتیان، جشن روز دختر و زن فرصتی برای تجلیل از زنان به عنوان نگهبانان زندگی و طبیعت فراهم میآورد. این سنت باستانی نشاندهنده برابری جنسیتی در جامعه ایرانیان باستان است، جایی که زنان نه تنها در امور خانگی، بلکه در سیاست و جنگ نیز نقشآفرینی میکردند؛ برای مثال، ملکههایی چون آرتمیس در دوران هخامنشی فرماندهی ناوگان دریایی را بر عهده داشتند.